სსიპ - ფერდინანდ თავაძის მეტალურგიისა და მასალათმცოდნეობის ინსტიტუტი
LEPL - FERDINAND TAVADZE METALLURGY AND MATERIALS SCIENCE INSTITUTE
ბორშემცველი და ფხვნილოვანი მასალების ლაბორატორია № 1

ლაბორატორიაში შესრულებული სამუშაოები:


• ელექტრონსხივური უტიგელო ზონური დნობით ბუნებრივი იზოტოპური შედგენილობის ქიმიურად სუფთა ბორისა და 10B და 11B სტაბილური იზოტოპებით მოდიფიცირებული მონო- და პოლიკრისტალების მიღება და თვისებების კვლევა.


• თვითგავრცელებადი მაღალტემპერატურული სინთეზით ბორშემცველი არაორგანული ნაერთებიდან ელემენტარული ბორის, ბორის კარბიდისა და ბორის ნიტრიდის, აგრეთვე, ბორის ფუძეზე კომპოზიტური კერამიკული მასალების მიღება; შენადნობების და კომპოზიტების ფიზიკურ-ქიმიური, ელექტროფიზიკური, თერმოდინამიკური და მექანიკური თვისებების კვლევა. 


• β-რომბოედრული ბორის ერთი ან რამდენიმე ელემენტით ლეგირების პირობებში p- და n-ტიპის ნახევრადგამტარული მასალების მიღება და მათი თერმოელექტრული თვისებების პროგნოზირების შესაძლებლობის დადგენა ნივთიერების სტრუქტურული პარამეტრებისა და ელექტრონული სპექტრის გამოთვლის კვაზიკლასიკური მეთოდის გამოყენებით.


• თხევადი მდგომარეობიდან ზემაღალი სიჩქარით გადაცივების მეთოდით ბორის და ბორშემცველი ლითონური შენადნობების ულტრადისპერსულ, ნანოკრისტალურ და ამორფულ მდგომარეობებში მიღება და მათი სტრუქტურისა და ფიზიკურ-მექანიკური თვისებების კვლევა.


• ულტრადისპერსიული, მათ შორის ნანოკრისტალური, კერამიკული და ლითონკერამიკული შენადნობების (WC + Co, TiC + Ni, B4C + CuMn და სხვა) ნანო ფხვნილების მიღება მათი შესაბამისი მარილების ხსნარების გაფრქვევისა და შემდეგ სელექციური აღდგენის მეთოდით. ფხვნილების კომპაქტირება ნაპერწკლურ-პლაზმური სინთეზირების დანადგარის გამოყენებით, რაც უზრუნველყოფს კომპაქტირებულ ნაკეთობებში ნანოკრისტალური მდგომარეობის შენარჩუნებას.

 

 

 

ბორშემცველი და ფხვნილოვანი მასალების ლაბორატორია № 1

 

  საერთო ხედი                 კამერა
ნაპერწკლურ-პლაზმური სინთეზის მეთოდით კომპაქტირების დანადგარი

მაგნიტურ-ჭავლური წისქვილი

 

• თითბერისა და რკინის ფუძეზე ჰექსაგონალური ბორის ნიტრიდით მოდიფიცირებული ცვეთამედეგი კომპოზიტური მასალების მიღება და ტრიბოლოგიური თვისებების კვლევა.


• ქლორიდ-ოქსიდური კაზმის ლითონთერმული აღდგენით გაუმჯობესებული თვისებების მქონე ულტრადისპერსიული ლითონების, შენადნობების, ნაერთების, დისპერსულად განმტკიცებული კომპოზიციური ფხვნილოვანი მასალების (Cr, Ni, Co, W, X30, X18H15, X18Г15, CrB2, TiNiCr, Ni3AI, CrB2-AI2O3, (TiCr)B2- AI2O3, NiCr-Cr3C2 და სხვა) მიღების პროცესების კვლევა, პრინციპიალური ტექნოლოგიური სქემების დამუშავება, საცდელი პარტიების მიღება და მათი ტექნოლოგიური თვისებების შესწავლა.


• მაღალენერგეტიკულ ატრიტორული ტიპის წისქვილში მექანიკური ლეგირებით დისპერსულად განმტკიცებული ფხვნილოვანი კომპოზიციური მასალების, კერძოდ, NiCr-ZrO2/Y2O3; NiCr-La2O3; TiC-WC-NiCr; Co-Ni-Cr; Ti-Ni-Co; NiCr-Cr2O3; NiAI-TiB2 მიღება, ფაზური შედგენილობისა და ფიზიკურ-მექანიკური მახასიათებლების კვლევა.


• მიღებული ფხვნილების გამოყენებით მხურვალმტკიცე, მხურვალ-, ცვეთა- და კოროზიამედეგი დანაფარების მიღება და მათი სტრუქტურისა და თვისებების კვლევა.

 

ლაბორატორიაში მიმდინარე სამუშაოები:

 

• ბორის კარბიდისა და ტიტანის დიბორიდის ფუძეზე სხვადასხვა მოდიფიკატორების გამოყენებით კომპოზიციური მასალების ნანოკრისტალურ მდგომარეობაში მიღება და მათი სტრუქტურისა და თვისებების კვლევა.


• ორგანული მაღალნახშირბადიანი ნაერთების თერმული დისოციაციით ჟანგბადის დაბალი პარციალური წნევის პირობებში ნახშირბადის ნანომილაკების, ნანობოჭკოების, ფერომაგნიტური ელემენტებით დოპირებული ნახშირბადის ნანოფხვნილების (კლასტერული მაგნიტური ნახშირბადის) და ორგანული და არაორგანული პრეკურსორების სუსპენზიური ხსნარების გამოყენებით ნანოკრისტალური ბორის ნიტრიდის მიღება.

 

• დაბალლეგირებული ფოლადების მოდიფიცირებისათვის ნანოკრისტალური ლითონური და ლითონკერამიკული კომპოზიტების მიღება და მათი სტრუქტურისა და მექანიკური თვისებების კვლევა.

 

• მოხახუნე ზედაპირებზე ხახუნის პროცესების მართვის მიზნით სხვადასხვა სახის ნანოკომპოზიტების (BN, Fe–Ni–Al2O3, Fe–Mo–Al2O3) მიღება და კვლევა.

 

• ფართო სპექტრის ლითონური, ლითონკერამიკული და კომპოზიციური ფხვნილების მიღება, მათი ფიზიკურ-მექანიკური და ტექნოლოგიური თვისებების კვლევა; მიღებული ფხვნილებიდან ელექტრონაპერწკლური ლეგირებისა და რკალური დადუღებისათვის კომპაქტური და ფხვნილგულა ელექტროდების დამზადება.

 

• ლითონური ზედაპირების აღდგენა-განმტკიცება ცვეთა-, მხურვალ- და კოროზიამედეგი დანაფარებით, მათი საექსპლუატაციო თვისებების კვლევა და გამოყენების სფეროს განსაზღვრა;


• სამხედრო დანიშნულების მაღალი ტემპერატურებისა და ინტენსიური ცვეთის პირობებში მომუშავე იმ დეტალების კლასიფიკაციის განსაზღვრა, რომლებიც დაექვემდებარება: ა) ელექტრო-ნაპერწკლური მეთოდით ლეგირებას (დანაფარების სისქე 100-200 მკმ); ბ) პლაზმური ან ელექტრო-რკალური მეთოდებით დადუღებას (დანაფარების სისქე 2,5-3 მმ ), მათი ზედაპირების აღდგენა-განმტკიცების მიზნით.


• ფხვნილოვან კომპოზიციურ მასალებზე და მათი მიღების ტექნოლოგიებზე ნორმატიული დოკუმენტაციისა და სტანდარტების დამუშავება; ლაბორატორია მზად არის დამკვეთის მოთხოვნათა მიხედვით დაამზადოს სალი, ფრიქციული, ანტიფრიქციული, ელექტროსაკონტაქტო, მხურვალმტკიცე, მხურვალ-, ცვეთა- და კოროზიამედეგი მასალების (მათ შორის ნანოკრისტალური) პილოტური ნიმუშები.

 

ლაბორატორიის პერსონალი
თამაზ გორთამაშვილი
ინჟინერი (შტატგარეშე)
14-11-2016    ნანახია: 7 549-ჯერ